پنج روز قرص به‌جای ده روز، و نتیجه همان.
در پژوهشی روی بیش از پانصد بزرگسال با عفونت ریه، کسانی که پنج روز لووفلوکساسین ۷۵۰ خوردند همان‌قدر بهتر شدند که کسانی که ده روز ۵۰۰ خوردند، و در هر دو گروه از هر ده نفر حدود نه نفر خوب شدند.۱۲
حالا فرض کنید پدرتان، ۶۷ ساله و اهل کوه، با تب و سرفه از درمانگاه برمی‌گردد و روی نسخه‌اش نوشته‌اند لووفلوکساسین ۷۵۰، روزی یک عدد، پنج روز. اولین سؤالی که به ذهنتان می‌رسد احتمالاً همین است: قرص لووفلوکساسین ۷۵۰ برای چیست و چرا این‌قدر کوتاه؟
من داروسازم و بیایید این پنج روز را با هم و همراه پدرتان جلو برویم. در این مسیر می‌بینید چرا همین قرص کوچک روی جعبه‌اش هشداری سیاه دربارهٔ تاندون‌ها دارد، و آخر ماجرا هم می‌گویم پدرتان آن جمعه به کوه رفت یا نه.
قرص لووفلوکساسین ۷۵۰ برای چیست؟ کاربردها در یک جدول
لووفلوکساسین آنتی‌بیوتیکی از خانوادهٔ فلوروکینولون‌ها است، همان خانواده‌ای که سیپروفلوکساسین هم عضو آن است.۳ این دارو فقط عفونت باکتریایی را درمان میکند و برای سرماخوردگی، آنفلوانزا و بقیهٔ عفونت‌های ویروسی بی‌اثر است.۳
در برگهٔ رسمی دارو، مقدار ۷۵۰ میلیگرم برای این عفونتها آمده است، همه روزی یک بار و برای بزرگسالانی که کلیه‌شان سالم است:۲
مقدار و مدت درمان شما را پزشک بر اساس نوع عفونت و کار کلیه‌هایتان تعیین میکند، و این جدول فقط نشان می‌دهد که لووفلوکساسین ۷۵۰ کجاها به کار می‌رود.۲
چرا ۷۵۰ دوره را کوتاه‌تر میکند؟
بعضی آنتی‌بیوتیک‌ها هرچه مدت بیشتری در خون بمانند بهتر کار می‌کنند، اما لووفلوکساسین از آن‌هایی است که هرچه اوج غلظتش در خون بالاتر برود، باکتری بیشتری را از پا درمی‌آورد.۱ دقیقاً به همین دلیل بود که پژوهشگران همان پژوهش مقدار را از ۵۰۰ به ۷۵۰ بالا بردند تا دوره را کوتاه کنند.۱
آن را مثل شستن حیاط با شیلنگ ببینید. با فشار کم باید مدت زیادی آب بگیرید، اما وقتی فشار آب بالا باشد، کار زودتر و با همان تمیزی تمام میشود، و قرص ۷۵۰ همان فشار بیشتر است که باکتری را محکم‌تر می‌زند.
در همان پژوهش، ۹۲ درصد کسانی که پنج روز ۷۵۰ گرفتند و ۹۱ درصد کسانی که ده روز ۵۰۰ گرفتند بهتر شدند، و باکتری هم در هر دو گروه به یک اندازه از بین رفت.۱ برای بیمار، این یعنی پنج روز کمتر دارو خوردن.۱
تفاوت لووفلوکساسین ۵۰۰ و ۷۵۰ چیست؟
خیلی‌ها فکر می‌کنند ۷۵۰ فقط «قوی‌تر» است، ولی تفاوت لووفلوکساسین ۵۰۰ و ۷۵۰ بیشتر در برنامهٔ درمان است. با ۵۰۰ دوره معمولاً طولانیتر است، و بعضی عفونتها، مثل عفونت مزمن پروستات، فقط با ۵۰۰ درمان میشوند و ۷۵۰ برایشان نوشته نمی‌شود.۲
برای مثال، در عفونت ریه لووفلوکساسین ۵۰۰ معمولاً ۷ تا ۱۴ روز خورده میشود و لووفلوکساسین ۷۵۰ پنج روز، و در سینوزیت باکتریایی ۵۰۰ ده تا چهارده روز و ۷۵۰ باز پنج روز.۲ عفونت سادهٔ پوست با ۵۰۰ در ۷ تا ۱۰ روز درمان میشود و عفونت مزمن پروستات با ۵۰۰ در ۲۸ روز، و ۷۵۰ برای هیچ‌کدام نوشته نمی‌شود.۲
اگر قبلاً ۵۰۰ گرفته‌اید و این بار ۷۵۰ نوشته‌اند، یا برعکس، قرص‌های ماندهٔ نسخهٔ قبلی را به‌جای قرص تازه نخورید و خودتان مقدار یا تعداد روزها را تغییر ندهید.۳
در کسی که کلیه‌اش ضعیف است، برنامه باز هم فرق میکند، چون دارو دیرتر از بدن خارج میشود و پزشک ممکن است ۷۵۰ را یک روز در میان بنویسد یا بعد از نوبت اول مقدار را کم کند.۲ پس اگر بیماری کلیه دارید، پیش از شروع حتماً به پزشک بگویید.
قرص لووفلوکساسین ۷۵۰ برای چیست در عمل؟ ریه، ادرار و سینوس
لووفلوکساسین برای عفونت ریه
لووفلوکساسین برای عفونت ریه، چه عفونتی که بیرون از بیمارستان گرفته شده و چه عفونت بیمارستانی، از کاربردهای اصلی ۷۵۰ است.۲ پزشک بر اساس سن، بیماری‌های زمینه‌ای و شدت بیماری بین این دارو و آنتی‌بیوتیک‌های دیگر انتخاب میکند.
برای پدرتان، عکس ریه لکه دارد و تبش بالاست، و پزشک همین دارو را برایش مناسب دیده است.
اگر تا دو سه روز بعد از شروع دارو بهتر نشد یا بدتر شد، با پزشک تماس بگیرید.۳ تنگی نفس شدید، کبودی لب یا گیجی ناگهانی فوریت است و باید با ۱۱۵ تماس گرفت.۴
اگر می‌خواهید بدانید پزشکان غیر از لووفلوکساسین برای عفونت ریه چه گزینه‌های دیگری دارند، مطلب بهترین آنتی‌بیوتیک برای عفونت ریه را بخوانید.
لووفلوکساسین برای عفونت ادراری
اینجا باید دو نوع عفونت را از هم جدا کرد. لووفلوکساسین برای عفونت ادراری پیچیده و عفونت کلیه (پیلونفریت) با مقدار ۷۵۰ و برای ۵ روز تجویز میشود.۲
اما برای عفونت سادهٔ مثانه، برگهٔ دارو می‌گوید فقط وقتی سراغ این دارو بروید که گزینهٔ دیگری نمانده باشد، چون عوارضش جدی است و این عفونت گاهی خودبه‌خود خوب میشود. حتی اگر همین دارو را برای عفونت مثانه نوشتند، مقدار برچسب برایش ۷۵۰ نیست و ۲۵۰ میلیگرم است.۲
لووفلوکساسین برای سینوزیت
لووفلوکساسین برای سینوزیت باکتریایی هم در برگهٔ دارو آمده است، اما با همان قید: فقط وقتی گزینهٔ دیگری نباشد.۲ دلیلش این است که بعضی سینوزیت‌ها خودبه‌خود خوب میشوند و ارزش ریسک عوارض این خانواده را ندارند.۲
لووفلوکساسین برای عفونت پوست هم فقط در عفونت‌های پیچیده و عمیق‌تر به‌صورت ۷۵۰ نوشته میشود، نه برای هر زخم یا جوش.۲
قبل از ادامه حدس بزنید: لووفلوکساسین ۷۵۰ برای کدام‌یک نوشته نمی‌شود؟
جواب، سرماخوردگی است. سرماخوردگی کار ویروس است و هیچ آنتی‌بیوتیکی، لووفلوکساسین هم، برایش کاری از پیش نمی‌برد.۳
عوارض لووفلوکساسین: کدام شایع است و کدام جدی؟
عوارض لووفلوکساسین در بیشتر آدم‌ها خفیف است. در کارآزمایی‌ها، شایع‌ترین‌ها تهوع، سردرد، اسهال، بیخوابی، یبوست و سرگیجه بودند.۲
در حدود یک درصد زنان هم التهاب واژن دیده شده است.۲ اگر بعد از دوره خارش و ترشح پیدا کردید، به پزشک بگویید؛ دربارهٔ درمان قارچ، مطلب پماد کلوتریمازول ۱ درصد را هم ببینید.
اما این دارو روی جعبه‌اش هشداری دارد که در آمریکا به آن «هشدار جعبه سیاه» می‌گویند و جدی‌ترین نوع هشدار دارویی است.۲ این هشدار از عوارضی می‌گوید که ممکن است ناتوان‌کننده باشند و برنگردند: آسیب تاندون، آسیب عصب‌های دست و پا، و اثر بر مغز و اعصاب.۲
به کسانی که لووفلوکساسین ۷۵۰ می‌گیرند همیشه می‌گویم مراقب روزهای اول باشند، چون واکنش حساسیتی شدید بیشتر بعد از همان اولین قرص‌ها پیش می‌آید.۲
اگر بعد از خوردن قرص کهیر، تورم لب و گلو، تنگی نفس یا غش پیدا کردید، فوراً با ۱۱۵ تماس بگیرید.۲۳
لووفلوکساسین و تاندون
تاندون همان طناب محکمی است که عضله را به استخوان وصل میکند، و معروف‌ترینش تاندون آشیل پشت پاشنه است. لووفلوکساسین و تاندون رابطهٔ خوبی ندارند و این دارو می‌تواند باعث التهاب یا حتی پارگی آن شود.۲
این خطر در افراد بالای ۶۰ سال، کسانی که کورتون می‌خورند و کسانی که پیوند کلیه، قلب یا ریه داشته‌اند بیشتر است.۲ ورزش سنگین، نارسایی کلیه و بیماری‌هایی مثل آرتریت روماتوئید هم این خطر را بالا می‌برند.۲
در بررسی پانزده پژوهش، احتمال پارگی تاندون آشیل در مصرف‌کنندگان این خانواده حدود دو و نیم برابر بیشتر بود، و به نظر پژوهشگران سن بالا و کورتون هم احتمالاً خطر را بیشتر می‌کنند.۵
وقتی داده‌ها را برای هر دارو جدا نگاه کردند، عدد لووفلوکساسین به‌تنهایی قطعی نبود، اما این به معنی بی‌خطر بودنش نیست و برگهٔ رسمی دارو هشدار را برای همهٔ اعضای این خانواده یکسان گذاشته است.۵۲
پدرتان بالای ۶۰ سال است و برای جمعه برنامهٔ کوه دارد، و ورزش سنگین خودش از عوامل خطر پارگی تاندون است.۲ برای همین به او می‌گویم کوه را تا وقتی دارو تمام شود و پاشنه‌اش آرام باشد کنار بگذارد و دربارهٔ برگشتن به ورزش سنگین از پزشکش بپرسد.
اگر در دوران مصرف، یا حتی ماه‌ها بعد، درد، ورم یا خشکی در پاشنه، شانه یا دست پیدا کردید، دارو را کنار بگذارید، به آن عضو استراحت بدهید و همان روز به پزشک خبر دهید.۲۳ اگر صدای «تق» در محل تاندون شنیدید یا دیگر نتوانستید روی آن پا وزن بیندازید، این فوریت است و باید بی‌معطلی به اورژانس بروید.۳
عصب، کبد، قند خون و بقیهٔ هشدارها
بقیهٔ هشدارها را یکی‌یکی می‌گویم و کنار هر کدام کاری که باید بکنید، و اگر فقط یک قاعده را حفظ می‌کنید این باشد: هر چیز تازه‌ای که بعد از شروع دارو حس کردید، حتی اگر فکر می‌کنید به قرص ربطی ندارد، به داروساز یا پزشک بگویید.
گزگز، سوزن‌سوزن شدن، بی‌حسی یا ضعف دست و پا ممکن است نشانهٔ آسیب عصب باشد که گاهی از همان روزهای اول شروع میشود و ممکن است ماندگار شود؛ اگر پیدا شد، دارو را کنار بگذارید و همان روز به پزشک خبر دهید.۲۳
اضطراب، بی‌قراری، گیجی، توهم، کابوس یا تغییر خلق هم از عوارضی است که گاهی بعد از همان اولین قرص پیدا میشود، و اگر دیدید، قرص بعدی را نخورید و فوراً با پزشک حرف بزنید.۲۳ تشنج یا فکر آسیب زدن به خود فوریت است و باید با ۱۱۵ تماس گرفت.۳
کبد هم از این دارو در امان نیست. آسیب شدید کبد نادر است ولی بیشتر در دو هفتهٔ اول گزارش شده و بیشتر موارد کشنده‌اش در افراد بالای ۶۵ سال بوده است، پس اگر زردی پوست یا چشم، ادرار تیره، مدفوع کم‌رنگ یا درد بالای شکم پیدا شد، قرص را ادامه ندهید و همان روز پزشک را در جریان بگذارید.۲
اگر دیابت دارید و قرص دیابت یا انسولین مصرف می‌کنید، قندتان را در این دوره بیشتر اندازه بگیرید، چون این دارو می‌تواند قند را خیلی پایین یا بالا ببرد و افت شدید قند حتی به بیهوشی رسیده است.۲
اگر عرق سرد، لرزش یا تپش قلب پیدا کردید، همان کاری را بکنید که برای افت قند یاد گرفته‌اید و به پزشک خبر دهید؛ اگر کسی گیج یا بیهوش شد، با ۱۱۵ تماس بگیرید.۲۳
پوست هم در این دوره در آفتاب زودتر و شدیدتر از معمول میسوزد، پس از نور زیاد آفتاب و دستگاه برنزه دوری کنید و اگر پوستتان مثل آفتاب‌سوختگی شدید قرمز یا تاول‌دار شد، به پزشک بگویید.۲
پدرتان ۶۷ ساله است، پس این دو هشدار قلبی دربارهٔ او جدی‌ترند: ممکن است ضربان قلب نامنظم شود، و در موارد نادر رگ اصلی بدن (آئورت) گشاد یا پاره شود.۲ اگر تپش قلب شدید، غش، یا درد ناگهانی و شدید قفسهٔ سینه، شکم یا کمر پیدا کردید، منتظر نمانید و با ۱۱۵ تماس بگیرید.۳
اگر آنوریسم آئورت، مشکل ریتم قلب یا پتاسیم پایین دارید، پیش از شروع به پزشک بگویید.۲
میاستنی گراویس، بیماری‌ای که در آن عضلات ضعیف میشوند، با این دارو ممکن است بدتر شود و حتی تنفس را مختل کند، برای همین مبتلایان نباید لووفلوکساسین بگیرند.۲۲
اسهال خفیف شایع است، اما اسهال آبکی یا خونی، حتی تا دو ماه بعد از پایان دوره، می‌تواند نشانهٔ عفونت جدی روده باشد و باید همان روز به پزشک گفت.۲
طریقه مصرف قرص لووفلوکساسین ۷۵۰
طریقه مصرف قرص لووفلوکساسین ساده است: روزی یک بار، هر روز در ساعتی ثابت، با غذا یا بدون غذا.۲ در این دوره آب و مایعات کافی بنوشید تا ادرار خیلی غلیظ نشود.۲
روز دوم، پدرتان که می‌گوید آنتی‌بیوتیک دلش را می‌سوزاند، قرص را با یک قاشق شربت معده می‌خورد. نیت خوبی است، ولی آلومینیوم و منیزیم شربت به دارو می‌چسبند و نمی‌گذارند درست جذب شود.۲
لووفلوکساسین را دست‌کم ۲ ساعت قبل یا ۲ ساعت بعد از شربت‌ها و قرص‌های معده‌ای که منیزیم یا آلومینیوم دارند، سوکرالفات، قرص آهن و مولتی‌ویتامین‌های حاوی زینک بخورید.۲ لووفلوکساسین و آنتی‌اسید اگر با هم خورده شوند، جذب آنتی‌بیوتیک کم میشود و ممکن است عفونت خوب درمان نشود.۲
اگر یک نوبت را فراموش کردید و هنوز بیش از ۸ ساعت تا نوبت بعد مانده است، همان موقع آن را بخورید، اما اگر کمتر از ۸ ساعت مانده، صبر کنید و نوبت بعد را سر وقت بخورید.۲
دو قرص را با هم نخورید و دورهٔ لووفلوکساسین ۷۵۰ را تا آخر کامل کنید، حتی اگر از روز دوم حالتان بهتر شد، مگر اینکه پزشک خودش دستور قطع بدهد یا یکی از عوارض جدی‌ای که در همین مطلب گفتیم پیدا شود.۳
تداخل لووفلوکساسین با داروهای دیگر
شربت معده تنها دارویی نیست که با قرص لووفلوکساسین ناسازگار است. تداخل لووفلوکساسین با مسکن‌های ضدالتهاب مثل ایبوپروفن و ناپروکسن هم مهم است، چون خوردن هم‌زمانشان ممکن است خطر عوارض عصبی و تشنج را بالا ببرد.۲
پدرتان گاهی برای زانو ژلوفن می‌خورد که همان ایبوپروفن است. به او می‌گویم در این پنج روز بدون مشورت پزشک سراغش نرود و برای تب و درد از پزشک یا داروساز گزینهٔ مناسب بپرسد.۲
این دارو اثر وارفارین را هم بیشتر میکند، پس کسی که وارفارین می‌خورد باید آزمایش انعقاد بدهد و مراقب خونریزی باشد.۲ داروهای ریتم قلب، تئوفیلین و کورتون‌ها هم از داروهایی هستند که باید پیش از شروع به پزشک گفت.۲
اگر مسکن، شربت معده، مکمل یا داروی قلب می‌خورید، پیش از اولین قرص لووفلوکساسین فهرستشان را به پزشک یا داروساز نشان دهید.۳
لووفلوکساسین در بارداری، شیردهی و برای کودکان
دربارهٔ لووفلوکساسین در بارداری، مطالعه‌هایی که تا امروز منتشر شده‌اند خطر بیشتری برای نقص‌های مادرزادی بزرگ یا سقط نشان نداده‌اند.۲ با این حال، تصمیم مصرف در بارداری با پزشک است، چون معمولاً گزینه‌های امن‌تری هم وجود دارد.
لووفلوکساسین در شیردهی وارد شیر میشود. برگهٔ دارو شیر دادن در دورهٔ درمان را توصیه نمی‌کند و می‌گوید مادر می‌تواند شیرش را بدوشد و دور بریزد، تا ۲ روز بعد از آخرین قرص.۲
لووفلوکساسین برای کودکان فقط در چند موقعیت نادر، مثل پیشگیری از سیاه‌زخم تنفسی بعد از تماس یا طاعون، تجویز میشود.۲ دلیلش این است که در کودکانی که آن را گرفته‌اند مشکلات مفصل و عضله بیشتر دیده شده و در حیوانات جوان هم به مفصل‌ها آسیب زده است، برای همین پزشک برای عفونت‌های معمول بچه‌ها داروی دیگری انتخاب میکند.۲
جمع‌بندی: قرص لووفلوکساسین ۷۵۰ برای چیست؟
پنج روز گذشت و پدرتان آن جمعه به کوه نرفت. تبش روز سوم افتاد و سرفه‌اش روز پنجم کم شد، همان روزی که قرص‌ها تمام شدند.
دو هفته بعد، بدون هیچ دردی در پاشنه و با اجازهٔ پزشکش، دوباره کفش کوهش را پوشید و قول داد تا چند ماه هر درد پاشنه‌ای را جدی بگیرد. شربت معده را هم حالا دو ساعت دیرتر می‌خورد، و روی کاغذ داروهایش با خط خودش نوشته: «لووفلوکساسین، پنج روز، بعدش هم مواظب تاندون.»
پس قرص لووفلوکساسین ۷۵۰ برای چیست؟ لووفلوکساسین ۷۵۰ برای چند عفونت باکتریایی جدی و مشخص در بزرگسالان، مثل عفونت ریه و عفونت کلیه، با دوره‌ای کوتاه نوشته میشود.۲
لووفلوکساسین برای عفونت ادراری ساده، مثل عفونت مثانه، فقط وقتی به کار می‌رود که گزینهٔ بهتری نباشد، و برای سرماخوردگی یا هر عفونت سبکی که داروی کم‌خطرتری دارد، انتخاب درستی نیست.
اگر سؤالی دربارهٔ نسخهٔ خودتان دارید، از داروساز دکتر حیات بپرسید.
لووفلوکساسین یا سیپروفلوکساسین؟ این دو از یک خانواده‌اند، اما کاربردهایشان کاملاً یکی نیست؛ دربارهٔ دومی، مطلب قرص سیپروفلوکساسین ۵۰۰ را بخوانید.
پرسش‌های پرتکرار
لووفلوکساسین برای پروستات هم تجویز میشود؟
بله، اما با مقدار ۵۰۰ میلیگرم و برای ۲۸ روز، در عفونت باکتریایی مزمن پروستات.۲ مقدار ۷۵۰ برای این کاربرد نیست.
طریقه مصرف قرص لووفلوکساسین با غذا چطور است؟
قرص را میتوان با غذا یا بدون غذا خورد.۲ فقط فاصلهٔ دو ساعته با شربت و قرص معده، آهن و مولتیویتامین زینکدار را رعایت کنید.۲
عوارض لووفلوکساسین بعد از قطع دارو هم ادامه پیدا میکند؟
ممکن است. التهاب یا پارگی تاندون تا چند ماه بعد از پایان دوره هم گزارش شده و آسیب عصب گاهی برنمی‌گردد.۲ پس هر درد تاندون یا گزگز تازه را حتی بعد از دوره به پزشک بگویید.
تفاوت لووفلوکساسین ۵۰۰ و ۷۵۰ فقط در مقدار است؟
نه. برنامهٔ درمان هم فرق میکند: ۷۵۰ معمولاً دورههای ۵ روزه دارد و ۵۰۰ دورههای طولانیتر، و بعضی عفونتها فقط با یکی از این دو مقدار درمان میشوند.۲
لووفلوکساسین و قند خون: اگر دیابت دارم چه کنم؟
در دورهٔ لووفلوکساسین ۷۵۰ قندتان را بیشتر اندازه بگیرید و نشانه‌های افت قند، مثل عرق سرد و لرزش، را جدی بگیرید و به پزشک خبر دهید.۲
لووفلوکساسین و آفتاب: واقعاً باید از آفتاب دوری کرد؟
بله. در این دوره پوست زودتر از معمول در آفتاب میسوزد، پس از نور زیاد آفتاب و دستگاه برنزه دوری کنید.۲
آیا لووفلوکساسین خوابآور است؟
لووفلوکساسین ۷۵۰ معمولاً خوابآور نیست، اما ممکن است سرگیجه، گاهی خوابآلودگی، یا بیخوابی بدهد.۲ تا وقتی ندانستهاید دارو با شما چه میکند، رانندگی و کار با دستگاه را با احتیاط انجام دهید.۳
قرص لووفلوکساسین ۷۵۰ برای چیست و چند روز باید خورد؟
برای بیشتر کاربردهای ۷۵۰، مثل عفونت ریه، عفونت کلیه و سینوزیت، ۵ روز، و برای عفونت بیمارستانی ریه و عفونت پیچیدهٔ پوست ۷ تا ۱۴ روز.۲ مدت دقیق را پزشک تعیین میکند.
منابع و برای مطالعهٔ بیشتر
- ۱. کارآزمایی دانبار و همکاران، مجلهٔ بیماری‌های عفونی بالینی، ۲۰۰۳: پنج روز ۷۵۰ در برابر ده روز ۵۰۰ در عفونت ریه، نرخ بهبود و منطق مقدار بالا.
- ۲. برچسب رسمی قرص لووفلوکساسین در DailyMed: کاربردها و مقدار ۷۵۰ و ۵۰۰، هشدار جعبه سیاه، تاندون و عصب، قند خون، آفتاب، تداخل‌ها، فاصله با داروهای معده، بارداری، شیردهی، کودکان و کلیه.
- ۳. MedlinePlus، لووفلوکساسین: بی‌اثری بر عفونت ویروسی، نشانه‌های هشدار تاندون و اعصاب، و کامل کردن دوره.
- ۴. NHS، صفحهٔ عفونت ریه (پنومونی): نشانه‌های فوری عفونت ریه که باید با اورژانس تماس گرفت.
- ۵. مرور نظام‌مند فلوروکینولون‌ها و آسیب تاندون، ۲۰۱۹: افزایش احتمال پارگی تاندون آشیل و نقش سن بالا و کورتون.
